Ο δρόμος για την έξοδο από την κρίση, με τη ματιά των Roubini και Ferguson

Οικονομική Κρίση

Οικονομική Κρίση

Η Γερμανία θα πρέπει να διδαχθεί από τα καταστροφικά λάθη της δεκαετίας του 1930.

Σε άρθρο που έγραψαν από κοινού ο οικονομολόγος Nouriel Roubini και ο καθηγητής ιστορίας στο Πανεπιστήμιο του Χάρβαρντ-Niall Ferguson – ειδικός σε θέματα χρηματοοικονομικών – υποστηρίζουν ότι η καθυστερημένη και διστακτική πολιτική της Γερμανίας στο ζήτημα της αντιμετώπισης της κρίσης στην Ευρωζώνη μπορεί να οδηγήσει σε επανάληψη της κρίσης στα μέσα του 1920.

 «Το βρίσκουμε εντυπωσιακό ότι είναι η Γερμανία, μεταξύ όλων των κρατών, που δεν μαθαίνει από την ιστορία».

Παρά την εμμονή με τον πληθωρισμό, η Γερμανία επιμένει τελικά σε πολιτικές του 1923 – χρονιά υπερπληθωρισμού – παρά στο 1933, το έτος που πέθανε η δημοκρατία. Θα έπρεπε να θυμούνται ότι μία τραπεζική κρίση το 1931 συνεισέφερε δραματικά στην κατάρρευση της δημοκρατίας, όχι μόνο στη χώρα τους αλλά σε όλη την Ευρώπη.

Η Ευρώπη δεν άκουσε τις προειδοποιήσεις για ανακεφαλαίωση των τραπεζών. Αποτέλεσμα αυτής της αδράνειας είναι η συνεχιζόμενη απώλεια εμπιστοσύνης από τους πολίτες, ειδικά στα κράτη της περιφέρειας. Τα τελευταία 2 χρόνια περίπου, υπάρχει φυγή κεφαλαίων από τις προβληματικές χώρες του νότου και το φαινόμενο επεκτείνεται πια και σε πολύ μεγαλύτερες οικονομίες.

Οι Έλληνες έχουν βγάλει 700€ εκατομμύρια μόνο τον τελευταίο μήνα από τις τράπεζές τους. Ακόμα πιο ανησυχητικό είναι το αντίστοιχο φαινόμενο στην Ισπανία όπου οι Ρουμπινί και Φέργκιουσον ρωτήθηκαν επανειλημμένα από πολίτες της Βαρκελώνης αν είναι πια ασφαλές να αφήσουν τα χρήματά τους σε Ισπανικές τράπεζες.

«Αυτή η διαδικασία είναι δυνητικά εκρηκτική». «Σε περίπτωση εξόδου της Ελλάδας από το €, κάθε λογικός άνθρωπος θα αναρωτιόταν: ποιος είναι ο επόμενος»;

Ο δρόμος εξόδου από την κρίση είναι ξεκάθαρος.

 Πρώτον, πρέπει να υπάρξει ένα πρόγραμμα άμεσης ανακεφαλαιοποίησης των ευρωπαϊκών τραπεζών, τόσο στην περιφέρεια όσο και στον πυρήνα της Ευρωζώνης, μέσω του EFSF και του διαδόχου του ESM.

Η σημερινή τακτική ανακεφαλαιοποίησης μέσω δανεισμού από τις άλλες χώρες έχει αποδειχθεί καταστροφική για Ελλάδα και Ιρλανδία. Οδήγησε σε εκτίναξη του δημοσίου χρέους, κάνοντας τις χώρες αυτές ακόμα πιο αφερέγγυες και τις τράπεζες ακόμα πιο επισφαλείς.

Δεύτερον, πρέπει να δημιουργηθεί ένα ευρύτατο ευρωπαϊκό σύστημα ασφάλισης των καταθέσεων, ώστε να αποφευχθεί η πιθανότητα επιδρομής στις τράπεζες, πιθανότητα που θα γίνει βεβαιότητα σε περίπτωση εξόδου της Ελλάδας από τη ζώνη του €.

Επιπλέον, υπάρχουν επιμέρους μέτρα που θα πρέπει να ληφθούν όπως ένα ευρωπαϊκό σύστημα επίβλεψης των τραπεζών, φόρος στις χρηματοπιστωτικές συναλλαγές και άλλες ενέργειες που θα πρέπει να συνοδεύουν ένα τέτοιο σχέδιο ώστε να προβλεφθούν όλες οι παράμετροι και να περιοριστούν τα όποια ηθικά διλλήματα προκύπτουν.

Άλλοι κίνδυνοι και επιπλέον ενέργειες

Ένας ευρωπαϊκός μηχανισμός ασφάλισης των καταθέσεων δεν θα μπορούσε να λειτουργήσει υπό το διαρκή κίνδυνο εξόδου μίας χώρας από το Ευρώ. Η ασφάλιση των καταθέσεων σε ευρώ θα ήταν εξαιρετικά ακριβή σε περίπτωση εξόδου μίας χώρας και άμεσης μετατροπής των απαιτήσεων σε εθνικό νόμισμα το οποίο θα υποτιμούνταν έναντι του €.

Από την άλλη, αν ο μηχανισμός αυτός ισχύει σε περίπτωση που μία χώρα δεν εγκαταλείψει το ευρώ, δεν θα μπορέσει να λειτουργήσει αποτρεπτικά μίας επιδρομής στις τράπεζες. Γι’ αυτό θα πρέπει να γίνουν πολλά βήματα ώστε να μειωθεί η πιθανότητα μίας εξόδου.

Επιπλέον, θα πρέπει να προωθηθούν δομικές μεταρρυθμίσεις προς την κατεύθυνση της ανάπτυξης. Αυτό σημαίνει πρακτικά περαιτέρω νομισματική χαλάρωση, πιο αδύναμο ευρώ, δημοσιονομικά κίνητρα, δημόσιες επενδύσεις και αυξήσεις μισθών πάνω από την παραγωγικότητα στις χώρες του πυρήνα της Ευρωζώνης με στόχο την ενίσχυση της κατανάλωσης.

«Τέλος, λόγω της μη βιωσιμότητας των χρεών κάποιων ευρωπαϊκών χωρών, δεν βλέπουμε άλλη εναλλακτική πέρα από την κοινή ανάληψη χρέους».

Αναφερόμενοι στις διάφορες μορφές που μπορεί να έχει ένα ευρω-ομόλογο, οι αρθρογράφοι αναφέρουν πως είναι κατανοητή η απροθυμία της Γερμανίας απέναντι σε αυτές τις προτάσεις. Θα είναι σαφώς δύσκολο να εξηγήσουν και να πείσουν τους φορολογούμενους πολίτες τους για την κρισιμότητα ενός τέτοιου σχεδίου, αν δεν υλοποιηθούν ουσιαστικές μεταρρυθμίσεις στην περιφέρεια. Όμως αυτές οι μεταρρυθμίσεις απαιτούν χρόνο. Στη Γερμανία, αυτές οι μεταρρυθμίσεις δεν έγιναν μέσα σε μία νύχτα άλλωστε.

Τι πρέπει να αντιληφθούν οι Γερμανοί

Θα πρέπει να αντιληφθούν ότι η ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών, η ασφάλιση των καταθέσεων και η κοινή ανάληψη χρέους δεν είναι προαιρετικά. Είναι απαραίτητα ώστε να αποφευχθεί μία μη αναστρέψιμη διάσπαση της Ευρωζώνης. Και αν δεν έχουν πεισθεί ακόμα, θα πρέπει να καταλάβουν ότι το κόστος μίας διάσπασης του Ευρώ θα ήταν αστρονομικό – για τους εαυτούς τους όπως και για όλους τους άλλους.

Άλλωστε, η ευημερία της Γερμανίας βασίστηκε κατά πολύ στο ενιαίο νόμισμα. 42% των Γερμανικών εξαγωγών προορίζονται στις υπόλοιπες ευρωπαϊκές χώρες που είναι στο €. Αν αυτές οι χώρες βυθιστούν σε βαθειά ύφεση, δεν θα ήταν καθόλου καλό για την οικονομία της Γερμανίας.

Τέλος, η ίδια η Καγκελάριος Μέρκελ αναγνώρισε την περασμένη εβδομάδα, ότι η νομισματική ένωση σήμαινε περισσότερη δημοσιονομική και πολιτική ένωση. Αλλά θα πρέπει η Ευρώπη να δείξει ότι έχει μάθει από τα ιστορικά λάθη και τις καταστροφές της δεκαετίας του 1930, πριν κάνει αυτό το αποφασιστικό βήμα. Η ίδια η Ευρωπαϊκή Ένωση δημιουργήθηκε με σκοπό την αποφυγή αυτών των καταστροφών. Είναι ο καιρός οι Ευρωπαίοι ηγέτες – ειδικά οι Γερμανοί – να κατανοήσουν πόσο επικίνδυνα κοντά βρίσκονται σε μία αντίστοιχη καταστροφή.

email
Πηγή άρθρου: lifo.gr