Το βραδινό φαγητό και η αύξηση του σωματικού βάρους , είναι ακόμα μία “λογική πλάνη”;

Το βραδινό φαγητό και η αύξηση του σωματικού βάρους

Το βραδινό φαγητό και η αύξηση του σωματικού βάρους.(Πηγή φώτο:life.dailyburn.com)

Θα ξεκινήσω αυτό το άρθρο μιλώντας για την “λογική πλάνη” και πόσο εύκολο είναι κάποιος να οδηγηθεί σε λάθος συμπεράσματα. Αυτή η πλάνη ονομάζεται επίσης και “πλάνη της ψευδούς αιτίας”.

Ένα παράδειγμα:

Τα κορίτσια στην εφηβεία τους τρώνε πολύ σοκολάτα.
Τα κορίτσια στην εφηβεία τους πάσχουν από ακμή.
Άρα, η σοκολάτα προκαλεί ακμή.

Οποιοδήποτε επιχείρημα κινείται σε αυτές τις γραμμές αποτελεί παράδειγμα ψευδούς κατηγορικού συλλογισμού.

Συγκεκριμένα παρατηρείται η πλάνη να αγνοεί την πιθανότητα ο συσχετισμός να μην είναι παρά απλή σύμπτωση. Εάν η βρώση της σοκολάτας και η ακμή παρουσίαζαν ισχυρούς διαπολιτιστικούς συσχετισμούς και μάλιστα αυτοί οι συσχετισμοί παρέμεναν έγκυροι για δεκαετίες ή αιώνες τότε πολύ πιθανό να μην πρόκειται για σύμπτωση.

Σε αυτήν την περίπτωση η πλάνη αγνοεί την πιθανότητα να υπάρχει μία κοινή αιτία τόσο για την κατανάλωση σοκολάτας όσο και την παρουσία ακμής. Το ίδιο όμως συμβαίνει και με το βραδινό φαγητό.

Είναι η σχέση βραδινού φαγητού-αύξηση σωματικού βάρους σχέση αιτίας-αποτελέσματος;

Σε μία γρήγορη ανασκόπηση της βιβλιογραφίας όντως υπάρχουν μελέτες που έχουν βρει μια θετική συσχέτιση μεταξύ των θερμίδων που καταναλώνονται το βράδυ και τον Δείκτη Μάζας Σώματος στον γενικό πληθυσμό.

Ωστόσο, η συσχέτιση αυτή οφείλεται αποκλειστικά στο γεγονός ότι ο μέσος όρος ανθρώπων που τους αρέσει να τρώνε περισσότερο το βράδυ, επίσης, καταναλώνουν περισσότερες θερμίδες συνολικά μέσα στη μέρα. Ας δούμε όμως δύο μελέτες που εξετάζουν το φαινόμενο αυτό με διαφορετικούς τρόπους.

Καταρρίπτοντας έναν μύθο

Ξεκινώντας λοιπόν από μία παλαιότερη έρευνα οι ερευνητές εξέτασαν τη συσχέτιση του βραδινού γεύματος με την αύξηση του σωματικού βάρους σε πιθήκους. Στην μελέτη αυτή οι ερευνητές εξέτασαν τη διατροφή των πιθήκων συνολικά και διαπίστωσαν πως για την αύξηση του βάρους των πιθηκών δεν είχε σημασία η ώρα που αυτοί κατανάλωναν το μεγαλυτέρο γεύμα της ημέρας τους, αλλά οι συνολικές θερμίδες που κατανάλωναν.

Ξέρω ίσως ακούγεται λίγο περίεργη η σημάσια που δίνεται σε τέτοια έρευνα εφόσον έχει γίνει σε πιθήκους και όχι σε ανθρώπους, όμως οι πίθηκοι θεωρούνται ένα εξαιρετικό μοντέλο για τη μελέτη των πρωτευόντων σε θέματα παχυσαρκίας εφόσον ο μεταβολισμός τους είναι πιο κοντά στα ανθρώπινα δεδομένα σε σχέση με τα ποντίκια (όπου γίνονται και οι περισσότερες έρευνες).

Περνώντας όμως και σε μία πρόσφατη μελέτη σε υπέρβαρα άτομα, στο πανεπιστήμιο του Ισραήλ εξετάστηκε η συσχέτιση της κατανάλωσης των περισσότερων υδατανθράκων στο βραδινό αντί κατά τη διάρκεια της μέρας, όπως προτείνεται μέχρι σήμερα από τους περισσότερους διαιτολόγους. Σε αυτή τη μελέτη, πήραν μέρος 78 εθελοντές οι οποίοι χωρίστηκαν σε 2 ομάδες.

Στην 1η ομάδα οι εθελοντές κατανάλωναν τους υδατάνθρακες (οι υδατάνθρακες θεωρούνται από πολλούς η αιτία για την αύξηση του βάρους) κυρίως στο βραδινό τους ενώ στην ομάδα ελέγχου, η δίαιτα ήταν αυστηρή χωρίς υδατάνθρακες στο βραδινό. Ωστόσο, και οι δύο δίαιτες ήταν υποθερμιδικά προσαρμοσμένες στις ανάγκες κάθε εθελοντή.

Η μελέτη κράτησε 6 μήνες ενώ παράλληλα εξετάστηκε 4 φορές το ορμονικό προφίλ του κάθε εθελοντή κατά τη διάρκεια των 6 αυτών μηνών. Τα αποτελέσματα ήταν τα εξής: οι εθελοντές που κατανάλωναν τους υδατάνθρακες τους στο βραδινό τους φάνηκε να μην έχουν χάσει λιγότερα κιλά ή να έχουν πάρει βάρος σε σχέση με την ομάδα ελέγχου.

Αντιθέτως τα ανθρωπομετρικά τους χαρακτηριστικά ήταν πολύ καλύτερα από αυτών της ομάδας ελέγχου όπως και το ορμονικό τους προφίλ. Τα αποτελέσματα αυτά επιβεβαιώνουν για ακόμη μία φορά πως η κατανάλωση φαγητού αργά τη νύχτα και η σχέση της με την αύξηση του σωματικού βάρους είναι άλλη μία “πλάνη ψευδούς αιτίας” ή αλλιώς άλλο ένα παράδειγμα πως μία σχέση δεν είναι πάντοτε αιτίας-αποτελέσματος στη διατροφική επιδημιολογία.

Συνοψίζοντας λοιπόν και από τις δύο μελέτες, το βραδινό φαγητό δεν οδηγεί σε αύξηση του βάρους, αν αυτό δεν ακολουθείται από αύξηση των συνολικών θερμίδων ημερησίως.

Εδώ αξίζει να σημειωθεί πως εκτός από τις περισσότερες συνολικές θερμίδες, με τις οποίες το βραδινό φαγητό συχνά συσχετίζεται, η κατανάλωση ενός πλούσιου βραδινού είναι συσχετισμένη και με λιγότερο χρόνο ύπνου και περισσότερο καθιστικές δραστηριότητες, όπως οι πολλές ώρες παρακολούθησης τηλεόρασης και ο περισσότερος χρόνος μπροστά στον υπολογιστή, τα οποία συγχέουν επιπλέον την κατάσταση και επίσης προδιαθέτουν τους ανθρώπους για αύξηση του σωματικού βάρους.

Συνεπώς είναι άτοπο να θεωρούμε πως το βραδινό φαγητό παχαίνει εφόσον τα αίτια της παχυσαρκίας διακλαδίζονται ποικίλως.

Συμπερασματικά

Ο κόσμος εύκολα παραπλανείται από τα Μ.Μ.Ε ή από “ειδικούς” τα οποία όπως αποδυκνείεται προσθέτουν περιττούς κανόνες σε ένα πλαίσιο διατροφής και δίαιτας. Δεν χρειάζεται κάτι να περιέχει κανόνες για να εκπέμπει εμπιστοσύνη.

Η εφαρμογή μιας υγιεινής διατροφής μπορεί να είναι πολύ λιγότερο επώδυνη από ότι πιστεύουν οι περισσότεροι άνθρωποι.

email
Πηγή άρθρου: KefaloniaTodayTeam, f-eatyourbody.blogspot.com